Tip 1 Diyabet Hastalığına Kalıcı Bir Tedavi Geliyor!

İçerik Yazarı: İrem Doğruoğlu

Editör: Ayşe Bayram

Tasarım: Zeynep Esra Uzel

Üzerinde yoğun çalışmaların yürütüldüğü Tip 1 diyabet hastalığında geçtiğimiz günlerde umut verici bir gelişme meydana geldi. Stanford Tıp Fakültesinden araştırmacılar, fareler üzerinde yaptıkları deneylerde hem diyabetin oluşmasını engellediler hem de uzun süredir diyabetli olan fareleri iyileştirerek diyabetin tedavisine önemli bir adım attılar. 

Yapılan çalışmalarda farelerin bağışıklık sistemi düşük doz radyasyon, bazı özel antikorlar ve bağışıklık baskılayıcı ilaçlar kullanılarak yeniden düzenlendi. Alıcının kendi sistemine uyumlu veya kısmen uyumsuz bir vericiden bağışıklığı oluşturan kan kök hücreleri ile birlikte pankreastaki insülin üreten islet (pankreas adacık) hücrelerinin nakil süreci gerçekleştirildi. Böylece elde edilen hücre kombinasyonu bağışıklık sisteminin yeni oluşan islet hücrelerine saldırmasını önleyerek diyabetin oluşmasını engellemekle birlikte daha önce diyabeti olan farelerde de hastalığı tersine çevirdi.

Ayrıca, nakil sonrası yaygın bir komplikasyon olan vericinin bağışıklık hücrelerinin alıcının dokularına zarar vermesiyle oluşan Graft versus host hastalığının görülmesinin de önüne geçildi. Araştırmacılar, elde edilen bulguların romatoid artrit ve lupus gibi diğer otoimmün hastalıkların yanı sıra organ nakilleri gibi alanlarda da bağışıklığın yanlış hedefe saldırması sorununu çözerek devrim yaratabileceğini belirtmekteler.

Çalışma, bizlere diyabetin yalnızca semptomları kontrol altında tutulan bir hastalık değil potansiyel olarak iyileştirilebilir bir durum olabileceğini göstermektedir. Ancak bu sonuçların farelerde başarılı olması insanlarda aynı sonucu garanti etmez. İnsülin üreten islet hücrelerinin genellikle ölü vericilerden temin edilebilmesi ve insan bağışıklık sisteminin farelere kıyasla çok daha karmaşık olması, gelecekteki çalışmalar için üzerinde durulması gereken potansiyel engellerdir.